# Polyphenol là gì? Lợi ích & Cách sử dụng như thế nào ?

Polyphenol là một loại hóa chất tự nhiên có nhiều trong thực vật như trái cây, rau củ, các loại hạt và gia vị.... Có hơn 500 polyphenol khác nhau trong thực vật như flavonoids phenolic acids stilbenes lignans...và công dụng của mỗi loại là khác nhau...

Polyphenol là gì?

Polyphenol là tên gọi chung của một dạng cấu trúc phân tử có trong thực vật, hiện tồn tại hàng ngàn loại phân tử polyphenol khác nhau trong tự nhiên. Polyphenol xuất hiện nhiều ở rau củ quả và các loại hạt, sở dĩ ăn nhiều rau xanh và trái cây giúp chúng ta tươi trẻ hơn là nhờ vi chất này. Các hợp chất polyphenols có khả năng làm chậm lại quá trình oxy hóa nhờ vào sự kết hợp với các enzyme có trong thực vật. Polyphenols tồn tại chủ yếu trong tự nhiên, có thể tổng hợp hoặc bán tổng hợp nhưng tính chất sẽ không bằng được với polyphenol tự nhiên.

hình ảnh thực phẩm có chứa nhiều Polyphenol

Cơ chế hoạt động polyphenol là gì?

Ở thực vật có một cơ chế giúp bảo vệ thực vật chống lại sự phá hoại của tia cực tím và xâm nhập của mầm bệnh, đó là sản sinh ra các polyphenol thực hiện chức năng như người bảo vệ” và tái tạo cấu trúc tế bào.

Vô số loại hợp chất polyphenols nhưng có thể kể đến các nhóm chính sau:

- Phenolic acids
- Flavonoids
- Stilbenes
- Lignans

cấu trúc hóa học của Polyphenol

Poluphenol là gì và khả năng chống oxy hóa như thế nào sự thật sẽ tùy vào cấu trúc hình thành polyphenol mà tác dụng oxy hóa tăng hoặc giảm. Cấu trúc đơn giản nhất của polyphenol là một vòng benzenoid thơm (phenyl) gắn với một nhóm hydroxyl (-OH). Số vòng phenyl càng tăng khả năng oxy hóa càng mạnh. Điển hình có thể kể đến EGCG một hợp chất polyphenol quen thuộc có trong trà xanh có khả năng chống oxy hóa cao, có tổng cộng 4 vòng phenyl thuộc nhóm Flavonoids.

hình ảnh cấu trúc của Polyphenol

Thực phẩm giàu polyphenol​

Số lượng polyphenol trong thực phẩm có thể khác nhau tùy thuộc vào nơi trồng, thời tiết, cách sử dụng, thời điểm sử dụng và cách chế biến... Dưới đây là bảng nhóm thực phẩm và thực phẩm trong nhóm chứa Polyphenol điển hình..

Nhóm thực phẩm
Tên thực phẩm chứa polyphenol
Trái cây
Cam, táo, nho, đào, nước ép bưởi, anh đào, quả việt quất, nước ép quả lựu, quả mâm xôi, hoa anh đào đen, blackcurrants, mận, mâm xôi, dâu tây, mơ
Rau
Rau bina, hành tây, hẹ tây, khoai tây, ô liu đen và xanh lá cây, đầu atisô toàn cầu, bông cải xanh, măng tây, cà rốt
Các loại ngũ cốc
bột mì, lúa mạch đen và bột yến mạch
Các loại hạt, hạt và các loại đậu
đậu nành rang, đậu đen, đậu trắng, hạt dẻ, quả phỉ, quả hồ đào, hạnh nhân, quả óc chó, hạt lanh
Đồ uống
cà phê, trà, rượu vang đỏ
Chất béo
sôcôla đen, dầu ô liu nguyên chất, dầu hạt vừng
Gia vị 
bột ca cao, saffron, khô oregano, nước tương, đinh hương, bạc hà khô, sao hồi, hạt giống cần tây, bạc hà khô, húng tây khô, húng quế khô, bột cà ri, gừng khô, thì là, quế

Lợi ích của polyphenol với sức khỏe !

Polyphenol có nhiều lợi ích đối với sức khỏe, chúng có vai trò như là chất chống oxy hóa với khả năng chống lại các tổn thương của tế bào. Polyphenol cũng có thể ảnh hưởng đến gen và biểu hiện gen. Gen cụ thể của một người cũng có thể ảnh hưởng đến cách cơ thể phản ứng với một số loại polyphenol nhất định. Polyphenol thậm chí có thể ảnh hưởng đến vi khuẩn đường ruột.

Bệnh tiểu đường loại 2

Một số nghiên cứu dựa trên mô hình động vật và một số nghiên cứu trên người, các polyphenol có khả năng ổn định đường huyết và chuyển hóa chất béo, giảm sức đề kháng insulin và giảm viêm trong cơ thể. Điều này có thể giúp ngăn ngừa các biến chứng lâu dài từ bệnh tiểu đường, bao gồm bệnh tim mạch, bệnh thần kinh và bệnh võng mạc...Tuy nhiên, hãy hiểu rằng polyphenol không phải là cách điều trị bệnh tiểu đường. Giảm lượng chất xơ không chứa chất xơ của bạn xuống dưới 50 gram mỗi ngày và sử dụng chất béo chất lượng cao...

Viêm

Một nghiên cứu trên động vật đã xem xét tác động của polyphenol trong trà xanh lên các triệu chứng viêm sau khi tập thể dục. Chuột nhận được polyphenol trong trà xanh có thể duy trì hoạt động của chúng lâu hơn so với những con chuột không nhận được polyphenol. Chúng cũng có hàm lượng hóa chất thấp hơn đáng kể so với những con còn lại về báo hiệu tình trạng viêm và tổn thương cơ trong máu.

Lignans là một loại polyphenol có nhiều nhất trong dầu ôliu nguyên chất, hạt lanh và bột lúa mạch đen nguyên hạt. Trong một nghiên cứu về người lớn ở Hoa Kỳ, các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng lignans có khả năng ức chế sự tăng trưởng của tế bào ung thư gan, ngăn ngừa bệnh viêm gan mãn tính...

Bệnh tim

Một đánh giá các nghiên cứu đã xem xét tác động của polyphenol cacao đối với các yếu tố nguy cơ gây bệnh tim. Các nhà khoa học phát hiện ra rằng tiêu thụ ca cao trong ít nhất 2 tuần dẫn đến giảm đáng kể huyết áp. Họ cũng phát hiện ra rằng ca cao làm giảm đáng kể cholesterol LDL "có hại" và tăng cholesterol HDL "tốt".

 Béo phì

Lượng polyphenol cũng có thể đóng một vai trò trong việc điều chỉnh trọng lượng cơ thể. Một nghiên cứu so sánh lượng flavonoid, một nhóm các polyphenol, với chỉ số khối cơ thể (BMI) và chu vi vòng eo. Các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng lượng flavonoid cao hơn có liên quan đến chỉ số BMI và vòng eo thấp hơn. Những kết quả này rất đáng kể vì béo phì có liên quan đến nguy cơ cao hơn đối với nhiều bệnh mãn tính.

Rủi ro và tác dụng phụ

Các thực phẩm giàu polyphenol là một phần quan trọng trong chế độ ăn uống lành mạnh và an toàn cho hầu hết mọi người. Tuy nhiên một số trường hợp bị dị ứng thức ăn , hoặc một số bệnh nhất định cần tránh sử dụng thực phẩm chứa nhiều polyphenol để giảm rủi ro...

Trong khi polyphenol có nhiềutrong trong tự nhiên ở các loại thực phẩm thực vật, chúng có thể được thêm vào một số loại thực phẩm, hoặc chiết xuất và được sử dụng để bổ sung.

Mặc dù polyphenol xuất hiện để cung cấp nhiều lợi ích, nhưng sử dụng số lượng quá nhiều có thể có tác dụng phụ. Một số chất bổ sung có chứa polyphenol với số lượng cao hơn so với sự cần thiết trong chế độ ăn uống lành mạnh.

Một bài viết về sự an toàn của polyphenol báo cáo rằng một liều cao của một polyphenol đặc biệt gây tổn thương cho thận ở chuột. Bài báo tương tự cũng cho biết một số nghiên cứu trên động vật khác, trong đó các polyphenol dẫn đến sự phát triển khối u và sản xuất hormone tuyến giáp bị thay đổi.

Một số loại thực phẩm giàu polyphenol cũng có thể ảnh hưởng đến sự hấp thụ các chất dinh dưỡng nhất định, như trường hợp với trà và sắt . Nước ép bưởi được biết là làm giảm công dụng của nhiều loại thuốc và một trong những nguyên nhân có thể liên quan đến một loại polyphenol có trong nước ép bưởi.

Sự thật khả năng chống oxy hóa trên cơ thể người của polyphenol là gì?

Polyphenol hiện diện trong bữa ăn hằng ngày của chúng ta, từ các loại rau củ quả như: mật ong, rau cải, táo, dâu tằm, việt quất, dưa đỏ, lựu, sơri, nam việt quất, nho, lê, mận, mâm xôi, quả mọng aronia, và trái dâu tây. Trong các loại rau xanh, trà xanh, trà trắng v.v…Cho đến các loại hạt, ngũ cốc, socola, kể cả café. Đa phần polyphenol tồn tại trong các thực phẩm kể trên đều thuộc nhóm Flavonoids, nhóm thân thiện với cơ thể và khả năng chống oxy hóa cao nhất.

Polyphenol có nhiều trong trái cây nào ?

Những căn bệnh sinh ra do quá trình thoái hóa của cơ thể, hoặc sự tấn công của gốc tự do, sinh ra các bệnh mãn tính như ung thư, tim mạch, tiểu đường… polyphenol ức chế quá trình oxy hóa bằng cách làm cản trở các chuỗi phản ứng oxy hóa trong cơ thể, ức chế sự oxy hóa của lipid. Nên việc tiêu thụ các loại thực phẩm chứa nhiều polyphenol sẽ giúp quá trình oxy hóa diễn ra chậm hơn, cơ thể khỏe mạnh, tươi tắn.

Trong đó trà xanh được xem như thần dược giúp trẻ hóa cơ thể, nhờ vào EGCG. Được kiểm chứng có khả năng chống oxy hóa, kiểm soát các tác nhân gây ung thư, nuôi dưỡng tế bào khỏe mạnh.

Polyphenol có nhiều trong nước trà

Tuy nhiên hàm lượng polyphenol trong thực phẩm dễ dàng mất đi do quá trình chế biến, do là hợp chất tự nhiên nên dưới tác dụng nhiệt, cấu trúc phân tử của polyphenol sẽ bị phá vỡ, tạo ra những phản ứng hóa học nguy hiểm khác nếu không biết cách chế biến và bảo quản.

Về khả năng chống oxy hóa mạnh bên cạnh trà xanh có thể kể đến nước ion kiềm. Sản sinh ra từ quá trình điện phân nước tự nhiên và giải phóng hydrogen, một nguyên tử kìm chế quá trình oxy hóa trong cơ thể.

  • Nước ion kiềm và công dụng chống oxy hóa tương tự polyphenol

Nhật Bản đi đầu trong công nghệ điện phân nước, tạo nên dòng nước quý giá giúp bảo vệ sức khỏe con người. Từ nguồn nước tự nhiên tốt lành, nước sẽ được lọc sạch cặn bẩn, tạp chất, vi khuẩn, sau đó sẽ đi qua buồng điện phân. Dùng nguồn điện bẻ gãy kết cấu phân tử của nước, sau đó tái cấu trúc lại thành những phân tử nước nhỏ hơn ở dạng phân tử ion, đồng thời giải phóng hydrogen (H2). Đặc tính của nước ion kiềm:

nước ion kiềm tương tự như Polyphenol

- Các nguyên tử hydrogen (H2) tồn tại trong nguồn nước tươi, uống trực tiếp vào cơ thể sẽ hoạt động tương tự các polyphenol, bảo vệ tế bào, ức chế hoạt động của các gốc tự do gây ra các bệnh nan y nguy hiểm. Uống 2.5 lit nước ion kiềm mỗi ngày tương tự với 500 quả chuối giúp cơ thể tươi trẻ khỏe mạnh mỗi ngày.  
- Các phân tử nước siêu nhỏ: Từ việc bẻ gãy kết cấu phân tử nước bình thường (2.5 nano met) thành các phân tử ion (0.5 nano met) nên khả năng thẩm thấu của nước ion kiềm rất lớn, điều này mang ý nghĩa quan trọng, giúp cơ thể cấp nước nhanh chóng, các tính chất như khả năng chống oxy hóa, tính kiềm tự nhiên hay chứa các chất điện giải sẽ dễ dàng thẩm thấu vào tế bào, thực hiện chức năng thải độc, bảo vệ tế bào.
- Tính kiềm tự nhiên như rau xanh: Tính kiềm thân thiện với cơ thể (Nội môi cơ thể mang tính kiềm nhẹ) thực hiện nhiệm vụ cân bằng lượng axit dư thừa do thực phẩm chứa nhiều cholesterol, tình trạng stress kéo dài, các gốc tự do từ môi trường sống…
- Chứa các khoáng chất có lợi cho sức khỏe: Kali, Natri, Clo, Canxi, Magie tự nhiên trong nước được bảo toàn, sẽ nạp vào cơ thể theo cơ chế tự nhiên hỗ trợ quá trình chuyển hóa các chất tại các cơ quan trong cơ thể.

So với trà xanh nước ion kiềm có phần an toàn hơn vì trong trà xanh còn tồn tại một lượng chất kích thích thần kinh là cafein không tốt cho sức khỏe nếu uống quá nhiều. Rau xanh cũng chứa hàm lượng polyphenol rất cao, nhưng hiện tại dư lượng thuốc trừ sâu, chất bảo quản trên rau củ quả rất lớn, sơ chế lẫn chế biến để giữ lại polyphenol trở nên vô cùng phức tạp. Trong khi uống nước ion kiềm hằng ngày là phương pháp đơn giản, dễ dàng áp dụng và duy trì hằng ngày để có một cơ thể khỏe mạnh.

Vậy Polyphenol không dừng lại ở khái niệm chất chống oxy hóa, hiểu rõ có chế hoạt động của polyphenol và các thực phẩm chứa nhiều polyphenol giúp bạn có nhiều lựa chọn hơn cho sức khỏe gia đình.  

Theo chuyên gia tư vấn sức khỏe : Quí Nguyễn

Tin liên quan

Back To Top