#BỆNH TIỂU ĐƯỜNG nên ăn gì để ổn định đường huyết

#BỆNH TIỂU ĐƯỜNG nên ăn gì để ổn định đường huyết

Người bệnh tiểu đường nên ăn các thực phẩm chứa nhiều chất xơ như : gạo lức, bắp cải, rau bina..Nên ăn các loại trái cây ít đường ;Táo, cam, quýt, bưởi..Nguồn chất béo tốt; hạnh nhân, đậu phụng, oliu, óc chó… để ổn định đường huyết, giảm nồng độ cholesterol trong máu, không làm tăng lượng đường trong máu....

Bệnh tiểu đường, nhất là tiểu đường type 2 có thể dẫn đến mù lòa, chạy thận ở nhiều bệnh nhân trên toàn thế giới. Ngoài ra, các biến chứng tim mạch như đột quỵ, nhồi máu cơ tim do đái tháo đường cũng là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong. Nếu biết được bệnh tiểu đường nên ăn gì sẽ giúp bạn dễ dàng hơn trong việc phòng ngừa, điều trị các biến chứng và kiểm soát bệnh tốt hơn.

bệnh tiểu đường nên ăn gì ?
Bệnh tiểu đường là nỗi lo của khá nhiều người dân ở các nước đang phát triển.

1. Bệnh tiểu đường là gì?

Bệnh tiểu đường, còn được gọi là bệnh đái tháo đường, là bệnh do rối loạn chuyển hóa mạn tính. Bệnh nhân mắc bệnh, cơ thể thường bị mất đi khả năng sản xuất, sử dụng hormone insulin một cách thích hợp làm tăng lượng đường huyết trong máu ở mức cao.

1.1. Phân loại bệnh tiểu đường

Bệnh được phân thành 3 loại chính là: tiểu đường type 1, type 2 và type 3 (tiểu đường thai kỳ). Tương quan, hiện nay có khoảng 85 – 90% bệnh nhân tiểu đường thường mắc loại type 2, số còn lại là thường là type 1 hoặc không phân loại cụ thể.

- Bệnh tiểu đường type 1: Có khoảng 15% người mắc bệnh tiểu đường loại này. Đây là bệnh tự miễn dịch do tuyến tụy không sản xuất insulin.

- Bệnh tiểu đường type 2: Bệnh nhân tiểu đường type 2 vẫn sản xuất insulin nhưng do các tế bào không tiếp nhận. Tiểu đường loại 2 chiếm khoảng 95%, thường gặp ở người 30 tuổi trở lên.

- Bệnh tiểu type 3 (thai kỳ): Bệnh tiểu đường type 3 hay tiểu đường thai kỳ chỉ xuất hiện trong thời gian mang thai, khoảng ở 3 tháng giữa của thai kỳ. Phụ nữ mang thai ở tuổi cao thường có khả năng mắc bệnh cao.

1.2. Dấu hiệu nhận biết bệnh tiểu đường

Cần phát hiện bệnh tiểu đường sớm để có giải pháp chữa trị tốt bằng một số dấu hiệu sau đây:

- Liên tục khát nước: Khi bạn thường xuyên khát nước, tiếp tục uống nước những vẫn khát. Tình trạng càng trở nên tồi tệ khi uống nước ngọt thì bạn cần kiểm tra đường huyết.

- Đi tiểu quá nhiều lần: Bệnh nhân tiểu đường đi tiểu thường xuyên và lượng lớn mỗi lần, nhất là bị thức giấc khi đang ngủ say từ 2 – 3 lần/đêm.

- Sụt cân: Glucose là nhiên liệu chính để tế bào sản sinh năng lượng. Người bị tiểu đường thường không dung nạp glucose, bị giải phóng qua nước tiểu nên dễ bị sụt cân.

- Các triệu chứng khác: Một vài triệu chứng bất thường của bệnh này mà bạn cần lưu ý như thường xuyên táo bón, ngứa râm ran, cảm giác như kiến bò ở bàn tay, bàn chân, viêm nướu, giảm tầm nhìn, các vết thương khó lành, xuất hiện nhiều vết thâm trên da, mắt bị mờ…

- Không có triệu chứng: Đôi khi, người mắc bệnh tiểu đường không xuất hiện dấu hiệu cụ thể nào cả. Rất nhiều người cảm thấy không có gì khác biệt cho đến khi kiểm tra sức khỏe thì phát hiện bệnh.

1.3. Biến chứng bệnh tiểu đường

Tiểu đường cần được phát hiện sớm và điều trị kịp thời nếu không dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như:

- Bệnh tim mạch: Bệnh tiểu đường làm tăng đáng kể nguy cơ mắc bệnh tim mạch như động mạch vành kèm đau ngực (đau thắt ngực), đau tim, hẹp động mạch (xơ vữa động mạch) hay đột quỵ…

- Tổn thương thần kinh: Lượng đường không được hấp thụ vào tế bào làm tổn thương mao mạch, nhất là ở chân hoặc tay như gây tê rát, ngứa hoặc đau ở đầu ngón chân, ngón tay và lan rộng ra.

- Ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa: Bệnh gây ra các thiệt hại nghiêm trọng dây thần kinh liên quan đến tiêu hóa gây ra các triệu chứng như buồn nôn, nôn mửa, tiêu chảy, táo bón..

- Các bệnh về thận: Glucose dư thừa sẽ làm hỏng hệ thống lọc của thận gây ra các tổn thương nghiêm trọng như suy thận, bệnh thận… cần phải chạy thận hoặc ghép thận.

- Tổn thương mắt (bệnh võng mạc): Bệnh làm tổn thương mạch máu võng mạc (bệnh võng mạc tiểu đường) có thể dẫn đến mù lòa hoặc suy giảm thị lực dẫn đến các bệnh như đục thủy tinh thể, tăng nhãn áp…

bị tiểu đường nên ăn gì để hạn chế các vấn đề về bệnh
Một trong những biến chứng nguy hiểm của bệnh tiểu đường là gây mù lòa

- Gây ra các bệnh về da: Bệnh tiểu đường thường dẫn đến các vấn đề về da trong đó bao gồm nhiễm trùng da do nấm và vi khuẩn…

- Khiếm thính: Người bị tiểu đường thường gặp các vấn đề hoặc các bệnh về thính giác.

- Bệnh Alzheimer: Bệnh tiểu đường tuýp 2 làm tăng nguy cơ mắc bệnh Alzheimer.

2. Các nguyên nhân gây ra bệnh

Thói quen ăn uống và lối sống, sinh hoạt là những nguyên nhân chủ yếu dẫn đến tình trạng thừa năng lượng, trong đó có glucose – gây ra bệnh tiểu đường type 2:

- Bỏ qua bữa sáng: Bỏ bữa sáng dễ dẫn đến việc tiêu thụ nhiều calo hơn trong các bữa ăn khác, gây ra các gián đoạn trong lượng đường hấp thụ.

- Quá căng thẳng: Khi stress, cơ thể tự sản sinh hormone chống lại stress theo cơ chế cân bằng gây ảnh hưởng không nhỏ đến lượng insulin, tăng mức độ đường trong máu.

- Thiếu vitamin D: Thiếu vitamin D dẫn đến nguy cơ phát triển bệnh tiểu đường, đặc biệt là tiểu đường loại 2.

- Ngủ ít: Thiếu ngủ, mất ngủ kéo dài cũng là yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường type 2.

- Ngồi suốt cả ngày: Ngồi làm việc hoặc xem tivi cả ngày, ít vận động dễ phát sinh nhiều bệnh nguy hiểm, trong đó có tiểu đường.

- Bổ sung quá nhiều carbohydrate: Nếu ăn quá nhiều thực phẩm giàu carbohydrat (tinh bột hoặc đường) như gạo, bánh mì… khi vào cơ thể sẽ chuyển hóa thành lượng glucose cao trong máu.

3. Chế độ ăn uống cho người tiểu đường

Vào tháng 06/2015, trong "Hướng dẫn điều trị bệnh tiểu đường mới nhất" của Hiệp hội tiểu đường Mỹ (ADA) và Hiệp hội tiểu đường Châu Âu (EASD) cho biết, chế độ dinh dưỡng là nền tảng cơ bản trong điều trị bệnh tiểu đường. Điều 3.1 có nói rõ "Thay đổi lối sống hay điều trị không dùng thuốc bao gồm luyện tập thể lực, dinh dưỡng và thay đổi lối sống". Vậy, người bị bệnh tiểu đường nên ăn gì và kiêng ăn gì để giữ cho đường huyết được ổn định, giúp phòng ngừa các biến chứng và hỗ trợ điều trị bệnh?

3.1. Bệnh tiểu đường nên ăn gì?

- Nên ăn nhiều rau xanh: Rau xanh (nhất là loại có màu đậm) chứa nhiều chất xơ, vitamin và khoáng chất dồi dào. Hợp chất chống oxy hóa – Phytochemical trong rau xanh còn có tác dụng bảo vệ cơ thể, nâng cao hệ miễn dịch.

Các loại rau chứa hàm lượng carbohydrat và calo thấp mà người bị tiểu đường nên ăn như rau bina, cải xoăn, bông cải xanh, củ cải…

bệnh nhân tiểu đường nên ăn nhiều rau xanh để ổn định đường huyết
Rau xanh chứa nhiều chất chống oxy hóa giúp bảo vệ cơ thể  

- Nên ăn các loại trái cây ít đường:  Táo, cam, quýt, bưởi, dâu tây… là những loại trái cây cung cấp loại đường chậm (trải qua quá trình tiêu hóa mới được hấp thu) nên không làm tăng lượng đường trong máu, đồng thời nhiều chất xơ, chất khoáng tốt cho bệnh.

- Thịt nạc: Người bị tiểu đường nên ăn các loại thịt nạc, nhất là thịt bò. Trong thịt bò chứa Axit Linoleic tổng hợp (CLA) có khả năng cải thiện chức năng chuyển hoá glucose trong máu và phòng chống ung thư.

- Nguồn chất béo tốt: Chất béo có trong hạnh nhân, đậu phụng,  oliu, óc chó… có tác dụng giảm nồng độ cholesterol trong máu. Nên dùng chất béo này thay thế nguồn chất béo từ động vật như thịt mỡ.

- Ăn cá ít nhất 2 lần/tuần: Cá giàu Omega-3 tốt sức khỏe tim mạch và người mắc bệnh tiểu đường vì không chứa carbohydrat, không ảnh hưởng tới mức đường huyết. Các loại cá bạn nên ăn là cá hồi, cá mòi, cá thu, cá ngừ với chế biến đơn giản như hấp, nấu canh… không nên rán hoặc chiên.

- Gạo lứt: Đây là loại gạo được khuyên dùng cho người bị tiểu đường với nhiều công dụng tốt cho sức khỏe.

- Quế: Giúp kiểm soát đường huyết, lượng cholesterol và triglyceride, cải thiện độ nhạy cảm của insulin ở những tiểu đường tuýp 2 tốt hơn.

- Nghệ: Trong nghệ có chứa nhiều curcumin giúp hạ mức đường huyết và giảm viêm nhiễm, bảo vệ cơ thể khỏi các bệnh về tim và thận.

- Các loại quả hạch: Chúng thường chứa ít tinh bột đường tiêu hóa, đồng thời giúp làm giảm đường huyết, nồng độ insulin và cholesterol xấu LDL.

- Tỏi: Nhiều nghiên cứu cho thấy, tỏi có thể giảm viêm nhiễm, đường huyết cũng như cholesterol xấu LDL ở người bị tiểu đường tuýp 2.

- Nước ion kiềm: Nước ion kiềm không chứa carbohydrat và có nhiều đặc tính tốt cho bệnh nhân tiểu đường. Nước giúp giảm khát nhanh, cung cấp khoáng chất, chất điện giải hỗ trợ kiểm soát đường huyết. Hydrogen – chất chống oxy hóa trong nước ion kiềm còn giúp ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm của bệnh.

bệnh nhân tiểu đường nên uống nước điện giải
Nước ion kiềm chứa chất chống oxy hóa hỗ trợ điều trị bệnh

3.2. Bệnh tiểu đường không nên ăn gì?

- Các loại thực phẩm ngọt: Tối kỵ người bị tiểu đường là không nên ăn thức ăn chứa nhiều đường nhân tạo như bánh ngọt, kẹo… Các thực tự nhiên chứa nhiều đường hoặc tinh bột cũng nên hạn chế như mía, khoai lang, khoai tây, khoai môn.

người bệnh tiểu đường không nên ăn các thực phẩm ngọt
Người bị tiểu đường nên kiêng những thực phẩm ngọt

- Tinh bột: Các bác sĩ thường khuyến cáo bệnh nhân tiểu đường không nên ăn nhiều cơm, hoặc kiêng ăn tinh bột khá ngặt nghèo, kể cả bún, phở, cháo, mì…

- Thức ăn chứa nhiều chất béo bão hòa: Các thực phẩm như thịt mỡ, bơ sữa, pho-mát, nội tạng động vật, lòng đỏ trứng gà, nước cốt dừa, sữa dừa, kem… không những khiến bạn dễ tăng cân mà còn khó kiểm soát lượng đường huyết.

Tránh ăn dầu chiên đi chiên lại, thức ăn nhanh, thức ăn đóng hộp như mì tôm, khoai tây chiên, xúc xích, bánh nướng, lạp sườn…

- Trái cây khô: Các loại trái cây sấy, khô (nho, mít…) thường chứa nhiều đường nên cần tránh sử dụng nhiều.

- Sữa: Trong sữa chứa các chất béo có khả năng làm giảm đề kháng insulin nên không tốt cho bệnh nhân tiểu đường.

- Rượu bia, những loại đồ uống có cồn, nước ngọt có gas: Người bị tiểu đường tuyệt đối tránh xa những thức uống này. Không những gây hại cho sức khỏe, kết hợp với các loại thức ăn, chúng khiến lượng đường trong máu tăng không kiểm soát được.

Như vậy, qua bài viết chia sẻ kiến thức về bệnh tiểu đường nên ăn gì và kiêng ăn gì để ổn định đường huyết, hi vọng sẽ giúp ích cho các bệnh nhân tiểu đường sớm cải thiện sức khỏe của mình, đồng thời giúp bạn phòng tránh bệnh qua chế độ ăn uống lành mạnh.

Tác giả: Lệ Huyền

Góc Truyền Thông và Sự Kiện

Tin liên quan

Back To Top